Naistan

 

دراوسێكان

| ئه‌رشیڤ | ئێمه‌یل |

به‌خێر بێن ..... ئیحسان ناوێك ئه‌م بڵاگه‌ ده‌نووسێت..... ئێوه‌ش ده‌توانن كۆمێنت بنووسن.

2003/01/21

شتێكی دڵخۆشكه‌ر، كه‌ له‌ دووایین سه‌ردانم بۆ شاره‌ دێرینه‌كه‌م چاوم پێكه‌وت ئه‌وه‌بوو كه‌ له‌ كتێبفرۆشیه‌‌كاندا، له‌پاڵ كتێبی كوردیدا هێنده‌ی كتێبی عه‌ره‌بی، كتێبی فارسیش به‌رچاوده‌كه‌وتن. ئاخر ئه‌وه‌ نه‌وه‌ك هه‌ر بۆ ناسینی ئه‌ده‌ب، كولتور و هزری ئێرانییه‌كان یارمه‌تیده‌ره‌، به‌ڵكو بۆ ئێمه‌ی هه‌ژار له‌ بواری وه‌رگێڕاندا، وه‌ك په‌نجه‌ره‌یه‌‌كیشه‌ به‌ڕووی جیهانی گه‌لانی دیكه‌دا. ئه‌وه‌ سه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ی هانده‌رێكیشه‌ بۆ فێربوون و قوڵبوونه‌وه‌ به‌ ناو زمانی ئه‌و دراوسێیانه‌مان.
ده‌زانن سه‌ره‌تای نه‌وه‌ده‌كان، شاعیرێك خۆی له‌قه‌ره‌ی وه‌رگێڕانی شیعرێكی شاملو دابوو، له‌ جیاتی "پیچ و خم"، " پێچ و خه‌می" نووسیبوو.
وه‌رگێڕێكی ناوداری نووسینه‌كانی عه‌زیز نه‌سینیش (كه‌ هه‌ر له‌ فارسیه‌وه‌ وه‌ریده‌گێڕان) وشه‌ی "بچه‌ها" ی چیرۆكی (حیزبی سه‌لامه‌ت و حیزبی كه‌رامه‌ت)ی كردبوو به‌ "به‌چكه‌كان" و له‌ وه‌رگێڕانی نووسینێكی ساموئێل هانتینگتۆنیشدا، وشه‌ی "اما"ی لێ ببووه‌ "عمان".

ئێوه‌ ده‌ڵێن چی؟

2003/01/20

چه‌ند رۆژێك له‌مه‌وبه‌ر نووسه‌ری بڵاگی ئاوا له‌ نووسینێكیدا وشه‌ی" قه‌ده‌م لێدان"ی به‌كارهێنابوو، په‌پوله‌ی به‌هاریش له‌جیاتی هه‌موو شتێكی دیكه‌ بیری بۆ یاری تۆپی پێ چووبوو. سه‌یر نییه‌، ئاخر به‌عه‌ره‌بی به‌و یاریه‌ ده‌ڵێن "كرة القدم".
به‌ هۆی كاریگه‌ری هۆكاری ئایینی و زمانی ئایینه‌وه‌ وشه‌گه‌لێكی عه‌ره‌بی زۆر رژاونه‌ته‌ ناو زمانی گه‌لانی دیكه‌ی موسڵمان. زۆرێك له‌و وشانه‌ ئاڵوگۆڕی زۆریان به‌سه‌رداهاتووه‌ و هێندێكیان مانا ئه‌سڵیه‌كه‌ی خۆیانیان به‌ته‌واوی له‌ده‌ستداوه‌ و ئێستا هه‌ڵگری مانای دیكه‌ن.
سه‌رنجێكی ئه‌و نموونانه‌ بده‌ن:
• كه‌ عه‌ره‌بێك ده‌بێژێت "انقلاب" مه‌به‌ستی ئه‌و شته‌یه‌ كه‌ فارسه‌كان پێیده‌ڵێن "كودتا"، كه‌ فارسێكیش ده‌ڵێت "انقلاب" مه‌به‌ستی ئه‌و شته‌یه‌ كه‌ به ‌كوردی پێیده‌ڵێن "شۆڕش" و ئه‌گه‌ر هه‌مان فارس بڵێ "شورش" ئه‌وا مانایه‌كی سه‌لبی یان به‌جۆرێكی دیكه‌ بڵێین مه‌نفی (وشه‌ی "منفی" و "مثبت" یش له‌و وشه‌ عه‌ره‌بیانه‌ن‌ كه‌ ئێرانیه‌كان به‌كاریان دێنن و به‌هیچ جۆرێكیش لای عه‌ره‌به‌كان ئه‌و مانایه‌ی لای ئه‌وان ناگه‌یه‌نن) ده‌داته‌ پاڵ كرده‌یه‌كی كۆمه‌ڵێك خه‌ڵك. كه‌ كوردێكیش ده‌ڵێت "شۆڕش" ئه‌وا مه‌به‌ستی "انقلاب" ه‌كه‌ی فارسان و "ثورة"ی عه‌ره‌بانه‌، ئه‌م وشه‌ عه‌ره‌بیه‌ی دواییش جاری جاران وه‌ك "شورش"ه‌كه‌ی فارسان هه‌ڵگری مانایه‌كی سه‌لبی بوو و نزیكبوو له وشه‌ی‌ ئاژاوه‌ی كوردی‌، به‌ڵام له‌و یه‌ك دوو سه‌ده‌یه‌ی دوایی گۆڕانكاری به‌سه‌رداهاتووه‌ و و ئێستا "ثورة"یش به‌كارێكی مه‌ردانه‌ داده‌نرێت و به‌رێزه‌وه‌ سه‌یری ئه‌وانه‌ش‌ ده‌كرێت كه‌ پێی هه‌ڵده‌ستن.
• عه‌ره‌ب وشه‌ی "القدرة" یان هه‌یه‌ و مه‌به‌ستیان لێی توانایه‌، ئه‌م وشه‌یه‌ تا گه‌یشته‌ ئێرانێ بووبه‌ "قدرت" و ماناكه‌یشی بوو به‌ "ده‌سه‌ڵات".
• "وه‌حشی" له‌ ناو كورداندا به‌ گیانله‌به‌ری دڕنده‌ ده‌ڵێن و لای عه‌ره‌بانیش "دێو" ده‌گه‌یه‌نێت. كه‌چی له‌ "باغ وحش" ێكی ئێرانێدا بولبولی جوان و گیانله‌به‌ری ماڵی و نه‌رمیش به‌رچاوده‌كه‌ون. "وحشت"ی به‌ئه‌سڵ عه‌ره‌بیش، هه‌رگیز له‌ زێدی خۆیدا مانای ترس ناگه‌یه‌نێت وه‌ك لای فارسه‌كان ده‌یدات.
• كورد و فارس و تورك مه‌به‌ستیان له‌ "ناموس" هه‌مان ئه‌و شته‌یه‌ كه‌ عه‌رب پێیده‌ڵن "عرض" یان "شرف" و شتی دیكه‌ی له‌مجۆره‌‌، كه‌چی له‌ عه‌ره‌بیدا به‌و یاسا نه‌گۆڕ و چه‌سپاوانه‌ ده‌ڵێن كه‌ به‌سه‌ر سروشت و كۆمه‌ڵگه‌دا حاكمن.
نموونه‌ی دیكه‌ش زۆرن.

ئێوه‌ ده‌ڵێن چی؟